Subotička sinagoga - spoj tradicije, kulture i umetnosti
Subotička sinagoga danas predstavlja jedan od najprepoznatljivijih simbola grada – ne samo kao arhitektonsko remek-delo mađarske secesije, već i kao živi prostor susreta vere, kulture i umetnosti. Fondacija "Subotička sinagoga" tokom proteklih godina uspela je da ovaj jedinstveni objekat pozicionira kao stabilnu i ozbiljnu instituciju sa jasnom vizijom delovanja. Kako ističe koordinatorka Fondacije, Hajnalka Ileš, Sinagoga se koristi u tri osnovne namene.
- Pre svega, ona je sakralni prostor - Jevrejska opština ima apsolutni prioritet u njenom korišćenju tokom bogosluženja i velikih verskih praznika. Druga važna uloga Sinagoge jeste ona turistička - kao jedno od najznačajnijih dela secesijske arhitekture u ovom delu Evrope. Posebnu vrednost predstavlja i digitalna izložba dostupna na sedam jezika, koja omogućava svakom posetiocu da se upozna sa istorijom, arhitekturom i značajem ovog zdanja, čak i bez turističkog vodiča. Treća namena, koja je tokom prethodnih godina postala naročito prepoznatljiva, jeste Sinagoga kao najveći i najreprezentativniji koncertni prostor u Subotici.
Foto: Marko Mišćević
U Sinagogi su nastupali vrhunski izvođači klasične muzike, džeza, ali i pažljivo biranih savremenih žanrova. Koncerti poput nastupa Džibonija ili Barselona Gipsy Balkan Orkestra pokazali su da prostor ima izuzetnu akustiku i atmosferu, iako, prema mišljenju organizatora, upravo klasična muzika i džez u Sinagogi zvuče najpotpunije.
-Tokom 2025. godine Fondacija je nastavila da neguje ustaljena i prepoznatljiva programska dešavanja, koja su vremenom postala deo identiteta grada. Javni školski čas povodom Međunarodnog dana sećanja na žrtve Holokausta, Noć muzeja, koncert za Svetski dan secesije, obeležavanje Dana grada, programi tokom Dečije nedelje i tradicionalni Novogodišnji koncert još jednom su potvrdili ozbiljnost i kontinuitet rada Fondacije - dodaje naša sagovornica.
Hajnalka Ileš
Veliko interesovanje publike, ne samo iz Subotice već i iz drugih gradova širom regiona, pokazalo je da postoji jasna potreba za koncertima visokog umetničkog nivoa. Posebno raduje činjenica da se u Suboticu sve češće vraća koncertna publika, koja grad i Sinagogu prepoznaje kao nezaobilaznu kulturnu destinaciju. U skladu sa praksom da se godišnji program usvaja unapred i da se tokom godine ne menja, Fondacija je već definisala pravce delovanja za 2026. godinu.
- Po prvi put, svake godine 22. januara, povodom Dana mađarske kulture, u Subotičkoj sinagogi biće organizovan poseban koncert. Veliko interesovanje već sada prati ovaj program, a nastupi umetnika iz Mađarske dodatno će ojačati kulturne veze i međunarodni karakter Sinagoge. Druga novina je koncert povodom Dana zaljubljenih, 14. februara, koji će publici ponuditi romantičan muzički program u jedinstvenom ambijentu.
Foto: Marko Mišćević
Tokom godine predviđeni su i brojni vrhunski koncerti, među kojima se izdvajaju Geršvinovo veče, kao i monumentalno izvođenje Mocartovog Rekvijema. Posebno mesto imaće i koncert povodom Svetskog dana secesije, uz učešće međunarodnih umetnika i naglasak na orguljama - instrumentu koji dodatno ističe sakralni i kulturni karakter prostora.
- Fondacija "Subotička sinagoga" danas ne gradi samo program, već i odnos sa publikom. Tokom ovih sedam godina 200.000 posetilaca i više od 12.000 pratilaca na društvenim mrežama svedoči o potrebi da se sa njima ostane u stalnom kontaktu, jer mnogi turisti upravo zahvaljujući tom odnosu ponovo dolaze u Suboticu - zbog Sinagoge i zbog muzike. U tom spoju duhovnosti, arhitekture i umetnosti, Subotička sinagoga nastaviće da potvrđuje svoj status brenda grada i prostora u kojem muzika, kako su to primetili i sami izvođači, zvuči drugačije - dublje i snažnije nego bilo gde drugde - zaključuju iz Fondacije.
